متن خبر:
نقش معنویت در سلامت روان
با وجود تحولات علمی و صنعتی در قرن حاضر و پیشرفت های مهم پزشکی در دهه های اخیر، استرس و مشکلات روانی در جامعه بشری رو به افزایش است و اختلالات عاطفی، معضل اعتیاد، آمار طلاق و ناسازگاری های فردی و اجتماعی زیاد شده است. بنابراین بنظر می رسد که موضوع سلامت روان افراد دستخوش تغییرات عمده ای گردیده است. .سلامت روان چیزی فراتر از نداشتن علائم بیماری روانی است. سلامت روان یعنی اینکه فرد بتواند عملکرد موفق و عالی از نظر تفکر، خلق و خو و رفتار داشته، روابط مثبت با دیگران برقرار کند، با مشکلات و استرس ها و ناملایمات زندگی کنار آید و توانایی کمک به دیگران را هم داشته باشد.یکی از مهمترین اصول سلامت روان، معنویت و ارتباط با خداست. ارتباط با خدا در سختی ها، مشکلات و بحران های زندگی به انسان آرامش می دهد و توکل و توسل به او باعث کنترل استرس ها و تنش های فرد می شود.
معنویت مرحله ایست که در آن معنا، امید، آسایش و آرامش درون را می یابیم. یکی از تأثیرات مهم معنویت در زندگی، ارتقاء سلامت روان است. بی تردید همه ما می پذیریم که حفظ سلامت مستلزم تغذیه مناسب، ورزش و استراحت کافی، و پرهیز از عادات غلط مانند سیگار کشیدن است اما باورهای ما نیز بر سلامت و طول عمرمان تأثیر می گذارد. مطالعات نشان داده اند که گرایشات معنوی قوی و نگرش مثبت موجب ارتقای سلامت می شود و بیمارانی که گرایش های معنوی قوی دارند به بهبود خود از بسیاری بیماری های مزمن مانند فشار خون بالا، بیماری های قلبی، و بهبودی پس از عمل جراحی کمک می کند.
در واقع معنویت همان چیزی است که آرامش و امنیت خاطر را فراهم می کند. این احساسی است که به واسطه آن خود را متصل به چیزی فراتر از خود می توان یافت. افراد با باورهای مذهبی یا معنویت به واسطه بهره مندی از آرامش درونی کمتر به محرک ها پاسخ استرسی می دهند، به طور كلی مقابله مذهبی ، متكی بر باورها و فعالیت های مذهبی است و از این طریق در كنترل استرس های هیجانی و ناراحتی های جسمی به افراد كمك می كند. داشتن معنا و هدف در زندگی ، احساس تعلق داشتن به منبعی والا ، امیدواری به كمك و یاری خداوند در شرایط مشكل زای زندگی ، برخورداری از حمایت های اجتماعی ، حمایت روحانی و ..... همگی از جمله منابعی هستند كه افراد مذهبی با برخورداری از آنها می توانند در مواجهه با حوادث فشارزای زندگی ، آسیب كمتری را متحمل شوند.
بر این اساس ، مدتها است كه تصور می شود بین مذهب و سلامت روان ارتباط مثبتی وجود دارد و اخیراً نیز روانشناسی مذهب ، حمایت های تجربی زیادی را در راستای این زمینه فراهم آورده است . ویتر و همكاران او نشان دادند كه 20 تا 60 درصد متغیرهای سلامت روانی افراد بالغ ، توسط باورهای مذهبی تبیین می شود. در مطالعه دیگری ، ویلتیز و كریدر نشان دادند كه در یك نمونه 1650 نفری با میانگین سنی 50، نگرش های مذهبی با سلامت روانی رابطه مثبتی دارند. از طرف دیگر اهمیت دین و رشد معنوی در انسان در چند دهه اخیر به صورت فزاینده ای مورد توجه روانشناسان و متخصصان بهداشت جسم و روان قرار گرفته است.
روابط و پیوندهای اجتماعی حاصل از فعایت های دینی موجب کنترل و کاهش افسردگی و اضطراب می شود و از تنهایی و انزوای انسان جلوگیری می کند. برنامه های مرتبط با ایام مقدس از جمله ماه مبارک رمضان، حج، محرم، شرکت در نمازهای جمعه و جماعت، زیارت مکان های مقدس، مشارکت در فعالیت های سازمان های خیریه ای و حمایتی و ... حامی پیوندها و روابط بهتر اجتماعی میان مردم و دینداران است. باید اذعان کرد که مهمترین معنای اسلام، سلامتی است.یعنی پیشگیری و دور بودن از هرگونه آفت و زیان بدنی و روانی. بدین ترتیب ارتباط با خدا در سختی ها و مشکلات و بحران های زندگی به انشان آرامش می دهد.
راهکارهای ارتقاء سلامت روان
اگر می خواهید سلامت روان داشته باشیذ باید از اصولی پیروی کنید. بیاد داشته باشید که انسان ها با هم متفاوت هستند و شاید هر یک به دستورالعمل متفاوتی در این زمینه نیاز داشته باشند.پس اصولی را که می دانید برای شما مناسب تر است، دنبال کنید.
- آنچه را که می تواند منشأ آرامش درونی، آسایش خیال، قدرت و عشق در زندگی شما باشد، را بشناسید.
- هر روز زمانی را به انجام اموری که به ارتقاء معنویت شما کمک می کند، اختصاص دهید.این امور شامل خدمات اجتماعی یا فعالیت های داوطلبانه، دعا کردن، مطالعه کتاب های الهام بخش، قدم زدن در طبیعت و مشاهده زیبایی های آن، تفکر در سکوت و شرکت در فعالیت های مذهبی باشد.
- به یاد داشته باشید بیماری زمانی رخ می دهد که محیط درونی بدن ما برای ان مهیا باشد و این محیط را خود با شیوه زندگی، تغذیه و افکار نامناسب ایجاد می کنیم.
- بدن، ذهن و اعمال ما تحت تأثیر افکار و احساسات ما قرار دارند. هر چه این افکار با معنویت بیشتری همراه باشد، تأثیر آن در رسیدن به سلامت روح بیشتر است.